کیفیت کولونوسکوپی بیش از هر چیز به آمادگی روده بستگی دارد. اگر روده کاملاً تمیز نباشد، پولیپ‌های کوچک پنهان می‌مانند و ممکن است تکرار روش لازم شود. در این مقاله برنامه معمول آمادگی را مرور می‌کنیم؛ همیشه دستور مکتوب پزشک خود را در اولویت قرار دهید. این مقاله بخشی از راهنمای آندوسکوپی و آزمایش‌های گوارش است.
سه تا پنج روز قبل
- غذاهای پرفیبر را کم کنید: سبزی خام، میوه با پوست، حبوبات، غلات کامل و آجیل.
- دانه‌های ریز مثل کنجد، خشخاش، کیوی، انجیر و گوجه با تخمه را نخورید.
- مکمل آهن را با نظر پزشک قطع کنید، چون مدفوع را تیره و چسبنده می‌کند.
- درباره داروهای رقیق‌کننده خون، داروهای دیابت و داروهای تزریقی کاهش وزن با پزشک صحبت کنید.
روز قبل از کولونوسکوپی
از صبح روز قبل فقط مایعات شفاف مجاز است: آب، چای کم‌رنگ، آب‌میوه صاف‌شده بدون تفاله مثل آب سیب، آب‌مرغ صاف‌شده، ژله روشن و نوشیدنی‌های ورزشی. از مایعات قرمز و بنفش پرهیز کنید چون ممکن است با خون اشتباه شوند. شیر و محصولات لبنی هم مایع شفاف حساب نمی‌شوند.
داروی ملین معمولاً به صورت دوز تقسیم‌شده مصرف می‌شود: نیمی از آن عصر روز قبل و نیم دیگر چهار تا شش ساعت قبل از کولونوسکوپی. این روش نسبت به خوردن کل دارو در شب قبل، روده را تمیزتر می‌کند. پلی‌اتیلن گلیکول رایج‌ترین داروی آمادگی است و باید طی یکی دو ساعت با حجم زیاد آب نوشیده شود.
نکاتی برای راحت‌تر نوشیدن داروی ملین
- محلول را خنک کنید و با نی بنوشید.
- هر ۱۰ تا ۱۵ دقیقه یک لیوان بخورید، نه یک‌باره.
- بین لیوان‌ها آب‌میوه شفاف یا چای بنوشید.
- اگر تهوع گرفتید، نیم ساعت مکث کنید و دوباره آرام‌تر ادامه دهید.
- برای جلوگیری از سوزش مقعد، از دستمال مرطوب و کرم محافظ استفاده کنید.
چطور بفهمیم روده آماده است؟
در پایان آمادگی، مدفوع باید کاملاً آبکی، شفاف و زرد کم‌رنگ شبیه ادرار باشد. اگر هنوز ذرات جامد یا مایع قهوه‌ای تیره دفع می‌کنید، با مرکز کولونوسکوپی تماس بگیرید؛ ممکن است دوز اضافه دارو لازم شود. دو ساعت قبل از کولونوسکوپی دیگر هیچ چیز، حتی آب، ننوشید.
افرادی که آمادگی خاص لازم دارند
بیماران دیابتی باید دوز انسولین و قرص‌ها را با پزشک تنظیم کنند تا افت قند پیش نیاید. افراد مبتلا به یبوست مزمن معمولاً به آمادگی طولانی‌تر یا داروی اضافه نیاز دارند. ببینید: یبوست مزمن. بیماران کلیوی و قلبی هم باید نوع داروی ملین را با پزشک انتخاب کنند. برای آشنایی با خود روش، کولونوسکوپی چیست را بخوانید.
پرسش‌های رایج
روز قبل کولونوسکوپی چه بخوریم؟
صبحانه سبک کم‌فیبر مثل نان سفید و تخم‌مرغ و پس از آن فقط مایعات شفاف تا زمان مشخص‌شده توسط پزشک.
اگر داروی ملین را استفراغ کنم چه کنم؟
نیم ساعت صبر کنید و آهسته‌تر ادامه دهید. اگر نتوانستید بیشتر دارو را بخورید، با مرکز کولونوسکوپی تماس بگیرید.
آیا قرص‌های همیشگی را صبح کولونوسکوپی بخورم؟
بیشتر داروها مثل داروی فشار خون را می‌توان با یک جرعه آب خورد، اما درباره داروهای دیابت و رقیق‌کننده خون حتماً از قبل بپرسید.
جمع‌بندی
رژیم کم‌فیبر از چند روز قبل، مایعات شفاف در روز قبل و مصرف داروی ملین به صورت تقسیم‌شده، اساس آمادگی کولونوسکوپی است. مدفوع شفاف و زرد کم‌رنگ نشانه آمادگی کامل است و افراد دیابتی، مبتلایان به یبوست و بیماران قلبی و کلیوی برنامه اختصاصی دارند.
پزشک آندوسکوپی و کولونوسکوپی در شهرهای مختلف
مطالب مرتبط
این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده و جای معاینه و تشخیص پزشک را نمی‌گیرد.